مطالعات حساسیت های بین فرهنگی[1]

حساسیت بین فرهنگی توضیح می دهد که پاسخ یک فرد به تفاوتهای فرهنگی و دیدگاههای مردم از فرهنگهای دیگر چگونه است.

شاید اولین و شاخص ترین تحقیقی که در باب "حساسیت بین فرهنگی"  به ذهن همه ما خطور می کند همان "طیف بوگاردوس"  است.طیف بوگاردوس که با توجه به ارزشهای اجتماعی زمان و مکان تنظیم شده بیانگر میزان تمایل یا عدم تمایل اقوام مختلف نسبت به یکدیگر است؛ با گویه هایی نظیر:

_ حاضرم توسط ازدواج ( دخترم با او) نسبت فامیلی با او داشته باشم. ( تمایل و پذیرش کامل)

_ حاضرم اورا در کلوپم به عنوان هم مسلک بپذیرم.

_ حاضرم بعنوان همسایه در یک خیابان با او زندگی کنم.

_ حاضرم در کنار او در یک اداره کار کنم. ( تمایل متوسط)

_ او را به عنوان هم وطن می پذیرم.

_ او را فقط به عنوان میهمان در کشورم می پذیرم.

_ او باید از کشورمان بیرون برود. ( عدم تمایل)

 

این گویه ها موجب می شوند که  پاسخگو بتواند خود را در موقعیتی خاص که برایش در نظر گرفته شده قرار دهد و با تمرکز عقیده اش را درباره نکته مورد سوال ابراز دارد.

اما بهتر و کاملتر از بوگاردوس در مطالعه ارتباطات بین فرهنگی بدون شک مطالعه بنت[2] است. در مطالعه بنت 6 مرحله برای فرد در مواجهه با فرهنگهای دیگر برشمرده می شود.

1_ مواجهه اولیه, "قوم مداری[3]" است. در  پارادایم قوم مداری 3مرحله پیش می آید:

الف_ انکار محض[4] طرف مقابل یک نوع قوم گرایی محض است که فرهنگها و گروههای دیگر را کاملا انکار می کند.

ب_ دفاع[5]:  نوعی هویت مقاومت است. یعنی نسبت به انکار محض مرحله ای پایین تر و متعادل تر است.

ج_ حداقل گرایی[6]:  فرد دچار حداقل گرایی قومی می شود؛ یعنی تاکید بر حداقل مشترکات با فرهنگهای دیگر.

 

2_ حلقه دوم" نسبی گرایی قومی[7]" است. در این حلقه فرد قبول می کند که قومیتها و فرهنگهای دیگر هم وجود دارند و به زندگی مسالمت آمیز با آنها تن می دهد. این حلقه نیز 3 مرحله را شامل می شود:

الف_ پذیرش[8]: پذیرش گروهها و فرهنگهای دیگر.

ب_ انطباق[9]  :سازگاری و انطباق شکل می گیرد.

ج_ هضم شدن فرهنگی[10]: که ادغام شدن در فرهنگ و هضم شدن را در پی دارد.

 

بدون شک با در نظر گرفتن عامل زمان در مطالعه ارتباطات بین فرهنگی شیوه مطالعه بنت شیوه ای قابل استفاده است که در دو سطح نگرش و رفتار این حساسیت بین فرهنگی قابل بررسی است.(برای اطلاعات بیشتر اینجارا ببینید)

 

Stages of Intercultural Sensitivity

 

1. Denial: Does not recognize cultural differences
2. Defense: Recognizes some differences, but sees them as negative
3. Minimization: Unaware of projection of own cultural values; sees own values as superior
4. Acceptance: Shifts perspectives to understand that the same "ordinary" behavior can have different meanings in different cultures
5. Adaptation: Can evaluate other’s behavior from their frame of reference and can adapt behavior to fit the norms of a different culture
6. Integration: Can shift frame of reference and also deal with resulting identity issues

 

تحقیق دیگری تحت عنوان

Assecing the inter cultural seusitivity of high scool student attending an internation      scool

 

توسط دیوید.ای.استرافون[11]

در یک مدرسه بین المللی انجام شده است.

در این تحقیق که 336 دانش آموز مورد

مطالعه قرار گرفته اند مرحله آخر 

 روش بنت یعنی هضم شدن را حذف کرده و

 پله انطباق را تقسیم کرده

به دو قسم

"انطباق شناختی[12]" و " انطباق رفتاری[13]".

 اما اگر قرار باشد چنین مطالعه ای در مورد ارتباطات بین فرهنگی, قومیت ها و فرهنگ های مختلف ایرانی که زندگی مسالمت آمیزی را باهم ادامه می دهند, انجام شود بدون شک مناسبات و ملاحظات خاص خود را می طلبد.

تحقیق درمورد قومیتهایی که در کنار هم زندگی می کنند و گاه عواملی چون پیشداوری ها, رنگ و بوی تعاملتشان را تغییر می دهد, تحقیق در مورد فرزندان دارای فرهنگ سوم مهاجران به شهرها و ... و یا مطالعه مهاجرتهای درون کشوری و یا مهاجران خارجی بالاخص افغانی ها از جمله مواردی است که با استفاده از شیوه بنت و حتی استرافون که سازگاری و انطباق شناختی و رفتاری را با حذف هضم کامل فرهنگی در مراحل 6 گانه شان تعریف کردند, می تواند انجام شود.

من نیز چنان که پیشتر اشاره شد, برآن هستم تا در کلاس درس ارتباطات میان فرهنگی با تاکید بر همین بحث, زندگی فرزندان دارای فرهنگ سوم افغانی که در ایران متولد شده و در مدارس ایران درس خوانده و بر پایه فرهنگ ایرانی مراحل جامعه پذیری را طی کرده اند, مورد مطالعه قرار دهم.

بدون شک مطالعه این امر صرفا بر مبنای طیف بوگاردوس که تا کنون در ایران در مورد گروههای متفاوتی مثل زرتشتیان و مسلمانان و رابطه و گرایش آنها نسبت به یکدیگر انجام شده است و یا حتی با تکیه بر مدل بنت نیز نمی تواند طرح را به سرانجام رساند.

بنابراین بر آن هستم که مراتب مرحله دوم مدل بنت را در مورد دانش آموزان دبیرستانی افغانی متولد شده در ایران مورد بررسی قرار دهم و با طراحی پرسشنامه با توجه به اقتضائات فرهگ ایرانی و فرهنگ افغانی با تاکید بر مشابهت ها و تمایزات و همین طور شرایط ناگزیر مهاجران افغانی در ایران, پیاده کنم.

 

 

حواشی

با پای شکسته وب نوشتن هنر است.

مشق کلاس این هفته با پای شکسته و در گوشه بیمارستان بدور از تمام مظاهر مدرنیته و امکان دسترسی به هرگونه منبع و رسانه جمعی نوشته شد.

باشد تا در فرصتی بهتر اصلاح شود.

 

---

 

 [2] bennett

[3] ethnocentric

[4] denial

[5] defense

[6] minimization

[7] ethnorelative

[8] accepteunce

[9] adaptation

[10] integration

[11] David.A.Straffon

[12] cognitive addaptation

[13] behavioral addaptation

[14] Intercultural seusitive studies (ics)